Connect with us

Uncategorized

Fesleğen Nasıl Yetiştirilir? Faydaları Nelerdir? Bakımı Nasıl Yapılmalıdır?

Fesleğenin diğer isimleri: reyhan,  fesliken, Ocimum basilicum’dur. Avrupa’da fesleğene Yunan reyhanı ( Greek basil) denilmektedir.
Fesleğen, Ballıbabagiller (Lamiaceae) familyasından Ocimum cinsini oluşturan genelde ılıman bölgelerde yetişmeye elverişli bir bitkidir. Yetişkin olan fesleğenlerin boyu 15 ile 60 cm arasında değişir. Anayurdu Güney Asya’dır fakat Akdeniz havzası ülkeleri ile Türkiye’de Ege ve Akdeniz kıyı şeridinde sıkça yetiştirildiğini görmekteyiz. Tropik ve ılıman bölgelerde sık rastlanmaktadır. Kare kesitli, boydan boya kabarık çizgili ve yeşil renkli gövdesi, bitki tabanına inildikçe kırmızılaşmaktadır. Oval biçimli yaprakları kenarları dişli, sivri uçlu ve koyu yeşil renkli olur. Yaz sonunda açan çiçekleri beyaz, pembe veya sarı-beyaz renklidir. Küçük tohumları koyu kahverengidir .Hem taze, hem de kurutularak kullanılan fesleğen, pişirilerek ya da çiğ yenilen yemeklerde sıkça kullanılır. Fesleğen bitkisinin çiçekleri bol olmaktadır. Yaprakları uzun, temel kısımı ise küttür.  Fesleğenin yaşama evresi ilkbahardan sonbaharın sonuna kadardır.

Fesleğen Bakımı Nasıl Yapılır?

Kök çeliklerini  makasla kesin ve suya bırakın ortalama 7 gün içinde köklenmeye başlayacaktır. İç mekanda da fesleğenleri tıpkı dış mekan yetiştiriciliğinde olduğu gibi saksılara ekebilirsiniz. İç mekanda fesleğeniniz için seçeceğiniz noktanın iyi güneş aldığından ve soğuktan korunduğundan emin olun. Fesleğen tek başına ekilebileceği gibi diğer otlarla da uyumludur. Bu nedenle içinde fesleğen de olan  farklı otları bir arada yetiştirebilirsiniz.
Fesleğen, saksı ve toprak alaşımlı olmayan kaplar içinde yetiştirilebilir. Saksınız için seçeceğiniz toprağın humusla zenginleştirilmiş olması önemlidir. Toprağın drenajı önemli olduğu için saksının en alt kısmına çakıl taşları koyabilirsiniz. Çakıl taşlarının yerine Antep fıstığı kabuğu, ceviz kabuğu gibi kabuklu yemişlerin sert kabuklarını da koyabilirsiniz. Ardından humuslu toprağı ekleyin ve ekim işlemini tamamlayın. Fesleğeni rüzgar ve soğuktan korumaya dikkat edin. Ekim esnasında her bir fidenin arasında 20 cm boşluk bırakın, boşluklar havanın devir daim olmasını ve fidenin oksijeni iyi alarak daha gür büyümesini sağlar.
Gür Fesleğen Fideleri İçin; Fesleğenin boyu 10-15 cm.’ye ulaştığında daha gür hale gelmesi için makasla kesin. (Fesleğen, nane, maydanoz gibi otları koparmak yerine keserek budamak sonraki mahsüller için daha hızlı ve gür çıkmasını sağlar. ) Öncelikle üst yaprakları kesin, bu düzenli büyüme sağlamanın en etkili yoludur.  Domates ve fesleğenleri bir arada yetiştirirseniz aromalarının birbirinden etkilenerek daha lezzetli ürünler elde etmenize yardımcı olabileceği söylenmektedir.

Fesleğen yetiştirirken karşılaşılabilecek sorunlar ve çözüm önerileri

Eğer fesleğeninizin yaprakları sararıyor ya da mat bir görünüm alıyorsa o zaman fesleğeniniz yeterli nitrojen almıyor demektir. Eğer böyle bir sorunla karşılaştıysanız ayda bir kez ek takviye yapın. Özellikle iç mekanda fesleğen yetiştirirken bu önem kazanan bir püf noktadır. Gerekli olmadıkça gübrelemeyin, çok fazla gübre vermek fesleğenin tadını bozacaktır. Eğer fazla sulama yapıyorsanız bu da yaprakların rengini etkileyecek ve sararmalarına neden olacaktır.

Fesleğen Sulama Miktarı

Haftada bir defa  sulamak yeterli olacaktır. Fesleğen çok su seven bir bitki değildir ama  kuraklığı da sevmez bu nedenle haftada bir sularken derinlemesine sulama yaptığınızdan emin olun. Yazın fazla sıcak olan havalarda haftada  iki-üç sulamaya çıkarmak ideal olacaktır.  Eğer fesleğeniniz sararmaya başlarsa bu fazla sulama işaretidir. Kurumaya başlaması  az su verdiğinizi gösterir. Fesleğenin yapraklarını sulamayın, bitkinin dibinden doğru su vermek daha doğru olacaktır.
Fesleğeni bahçede yetiştirecekseniz mayıs ayında, saksında yetiştirecekseniz tohumlarını mart ayında ekmelisiniz. Eğer fesleğeni bahçeye ekecekseniz bezelye ve salatalık yanına ekmeniz önerilmez. Domateslerin yanına ekerseniz daha iyi büyür ve kokusu sayesinde domatese zarar verecek böcekleri uzaklaştırır.
Saksıya ektiğiniz fesleğenler ortalama 7 gün içinde köklenmeye başlayacaktır. Fesleğenin mutlaka gün ışığı gören yerde olmasına dikkat edin çünkü fesleğenin en önemli ihtiyacı gün ışığı ve sıcak havadır. Fesleğen sık sulama istemez hafta da bir kez derinlemesine sulamanız yeterli olacaktır. Kökleri sığ bir bitki olduğundan toprağın yüzeyi kuruduğunda sulamalısınız. Eğer fesleğenin yaprakları sararmaya başladıysa bu çok fazla suladığınızın, kurumaya başladıysa bu da çok az suladığınızın işaretidir.

Fesleğen İçin Toprak Seçimi Nasıl Olmalı?

  • Fesleğen doğrudan ışık almayı seven bir bitkidir bu sebeple dışarda, balkon ve bahçede rahatlıkla yetişir bununla beraber evlerde ve odalarda cam kenarlarında da rahatlıkla yetiştirebilirsiniz.
  • Fesleğen yetiştirmede en önemli konu toprak seçimi ve toprak bakımıdır.  Fesleğenin en büyük problemi toprağında oluşan küçük mantarlardır. Mantar hastalığına yakalanan bitki sararıp yaprağını döker bunun için ise; toprak seçiminde bol besinli humuslu toprak seçilmelidir.
  • Fesleğen kökleri suyu sevmez bu nedenle toprak suyu tutmak yerine suyu süzmelidir.

Fesleğeni Hangi Işık Yoğunluğunda Yetiştirmeliyiz?

Fesleğen, ışık seven bir bitkidir. Bu nedenle fesleğen yetiştirmek için güneşi bol miktarda alan açık bir yer tercih etmek gerekmektedir. En az 4 saat güneş almalıdır.

Fesleğenin Faydaları Nelerdir?

  • Sakinleştirici özelliği ile vücudu rahatlatır
  • İştah açar, sindirimi düzenler
  • Öksürük ve baş dönmesini keser
  • Ağız içinde oluşan yaralara iyi gelir
  • Arı sokması sebebi ile oluşan zehirin etkisini azaltır
  • Saç köklerini güçlendirir
  • Enerji verir
  • Selülit gibi cilt problemlerini azaltır
  • Doğal bir sivrisinek ilacıdır

Fesleğen Bakımı İçin Püf Noktalar Nelerdir?

  • Güneşli ortamda bulundurulmalıdır.
  • Sulamayı toprak biraz kuruyunca yapmalısınız.
  • Kokusunun güzelliği ve aroması için güneşli ve sıcak bir ortamda tutulmalı
  • Toprağı bol besinli olmalı.
  • Fesleğen için rüzgar olmalı, ev içinde yetiştirilen fesleğenler çürüyebilir.
  • Saksıda yetiştirmek istiyorsanız suyu çabuk çüzdüren toprak kullanmalısınız.
  • Yemeklerde kullanmak istiyorsanız ayda iki kez, 15 günde bir bitki besini vermelisiniz.
  • Fesleğenin lezzetinin gelişmesi için hafta bir kesme işlemini yapmalısınız.

Fesleğen Yaprakları Nasıl Toplanır?

Fesleğen çiçek açana kadar toplanabilir, toplarken koparmak yerine üsten dallarının kesilmesi tercih edilmelidir. Böylece bir sonraki seferde daha gür çıkmasına sebep olacaktır.
Fesleğen yaprakları genelde tazeyken kullanılır, kurutulduğunda kokusunu ve lezzetini kaybeder. Eğer bir süre canlı kalmasını tercih ediyorsanız bir bardak suyun içine saplarıyla koyarsanız tazeliğini kaybetmeden uzun süre kullanabilirsiniz.

Fesleğen Tohumu Nasıl Elde Edilir?

Fesleğen bitkisinin birçok çeşidi vardır , tüm çeşitleri çiçek açar ve bu çiçekler zamanla tohumlanır. Fesleğen sevenler tohumlarından bitkiyi çoğaltabilirler. Çoğaltmak için açan fesleğen çiçeğinin kuruması bekleyip dikkatli bir şekilde kuruyan çiçeği avuç içerisinde ovalayarak fesleğen tohumunu elde edebilirsiniz. Tohumlar mercimekten ufak siyah ve kahverengidir.
Soğuk havaya dayanıklılıkları olmadığı için ve ayrıca çoğu çeşidinin çiçeklendikten sonra ölmesinden dolayı reyhan ve fesleğenler en çok tohumla çoğaltılırlar.

Kurumuş Fesleğen Nasıl Canlandırılır?

Eğer bir seyahate gittiyseniz veya zaman ayıramamanızdan dolayı fesleğeniniz kuruduysa size güzel bir haber! Aşağıda sayılan 3 farklı yöntemle bu problemin üstesinden gelip tekrar çiçeğinizi canlandırabilirsiniz. 🙂

1)Gübreli toprak yöntemi

İlk önce çiçeği dikkatli bir şekilde saksıdan çıkartıyoruz. Burada dikkat edilmesi gereken en önemli husus köklerine zarar vermeden saksıdan ayırmak.
Kuruyan kök kısımlarını ve yapraklarını kesiyoruz.  Başka bir saksının içerisine gübreli bir toprak koyup köklerini temizlediğimiz bitkiyi bu saksıya yerleştiriyoruz. Son adımda içine can suyu ekliyoruz ve biraz zaman geçtikten sonra bitkiniz yeniden yeşerecek.

2)Sigara külü yöntemi

Pencere önünde solmuş çiçeğiniz böceklendiyse sigara külü yöntemini kullanabilirsiniz. Az miktarda sigara külünü saksıdaki toprağa ekleyin. Bir süre sonra böceklenme son bulacak ve çiçeğiniz yeniden canlanacaktır.

3)Buz ve sıcak su yöntemi

Bitkilerinizi candırmanın bir diğer yolu da buz ve sıcak su yöntemidir. Bitkinin kök kısmına buz koyun ve sonra üzerine sıcak su dökün. Ara ara bu işlemi tekrarlayın böylece çiçekleriniz tekrar eski canlılığına kavuşacaktır.

Sevdiklerinize veya kendinize bu deneyimi yaşatın!

Siz de fesleğen kokusunu sevenlerdensiniz fakat  yetiştirmeye korkuyorsanız bu deneyimi yaşayın. Muhiku olarak bir gün değil her gün sürecek ve gün geçtikçe sizi mutlu edecek bu deneyim için yukarıdaki bilgiler ışığında fesleğen yetiştirmek çok kolay ve emin olun sorumluluk duygusu kadar güzel bir şey yok.  Sizlere temmuz ayında sunduğumuz bu deneyim artık Muhiku hediye kutusunda. Sevgiyle büyütün!

Continue Reading
Yorum yapmak için tıklayın

Yorumunuz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Daha Fazla Uncategorized

To Top